|
|
شماره 149- بروزرسانی: پنجشنبه 6/10/1386 بازگشت به صفحه اصلی |
|
اوكراين هنوز آرام نگرفته است اردشير زارعي قنواتي
روز سه شنبه بالاخره زمان بر وفق مراد رنگي هاي اوكراين چرخيد و آنان رسما توانستند به روياهاي رنگين خود براي تصاحب مسند نخست وزيري توسط " يوليا تيموشنكو " جامه عمل بپوشانند. پارلمان جديد اين كشور كه پس از انحلال پارلمان قبلي توسط " ويكتور يوشچنكو " در بهار 2007 با پيروزي جناح نارنجي همراه شد در اين روز با 226 راي از مجموع 450 كرسي پارلمان، بعد از دو دوره راي گيري بر نخست وزيري تيموشنكو مهر قانوني زد. اين پيروزي كه با اختلاف يك راي به دست آمده است با توجه به عمق بحران در اوكراين و نحوه چينش نيروهاي درون پارلمان و همچنين احزابي كه نتوانستند حد نصاب 3 درصدي براي ورود به پارلمان را كسب كنند بيانگر شكنندگي وضعيت موجود و پايداري بحران در اين كشور است. ائتلاف دو حزب متشكل از بلوك يوليا تيموشنكو ( بي يو تي ) و حزب " اوكراين ما ، دفاع مردمي " متعلق به رئيس جمهور بار ديگر اين دو رهبر اصلي انقلاب نارنجي را به هم گره زد در صورتي كه در سال 2005 اتحاد آنان تنها براي چند ماه توانسته بود دوام بياورد. بررسي موقعيت جديد اوكراين و آرايش نيروهاي درون اين كشور و همچنين شكاف سياسي – اجتماعي آن مي تواند نشاندهنده عمق بحراني باشد كه نه تنها فروكش نكرده بلكه نوك اين كوه يخ تازه از زير آب خارج شده است. به همين دليل موضوع اوكراين را بايد به عنوان يك ارگانيسم زنده كه ريشه هاي آن در بافت سياسي و هم در ساختار دوگانه اقتصادي – اجتماعي اين كشور وجود دارد مورد توجه قرار داد. شكنندگي ائتلاف حاضر به جهت اختلافات قديمي بين رئيس جمهور و نخست وزير تازه و همچنين چينش هاي سياسي به لحاظ هم وزني دو جناح رقيب كه مرز اكثريت و اقليت را به يك نفر تقليل داده است، از دولت جديد تيموشنكو شمايل يك دولت مستعجل ساخته است. در شرايط كنوني هرگونه تفسيري از موقعيت اوكراين به عنوان يك كشور واحد و تثبيت يافته در چارچوب ملت – دولت با توجه به شكاف هاي غير قابل انكار در بافت سياسي، اقتصادي، اجتماعي و جغرافيائي تا حدود زيادي مي تواند گمراه كننده باشد. شرق اين كشور كه از اكثريت روسي تباران تشكيل يافته است داراي مذهب ارتدوكس و بافت صنعتي مي باشد كه گرايش به نزديكي به سمت روسيه دارد. در حالي كه غرب اوكراين از موقعيت كشاورزي و مذهب كاتوليك برخوردار است كه تمايل شديدي به نزديكي به اروپا و ايالات متحده دارد. چنين شكافي از آن جهت براي ثبات اوكراين تهديدآميز تلقي مي شود كه هر دو جناح سياسي و دو منطقه اي بودن كشور هويت خود را در قالب تقابل با ديگري شكل داده اند. يك نگاه به وزن اپوزيسيون چه آنان كه در پارلمان صاحب كرسي مي باشند و چه آنان كه بواسطه قانون حدنصاب 3 درصدي براي ورود به مجلس نتوانستند صاحب كرسي در آنجا شوند، نشان مي دهد كه در بدنه اجتماعي كشور نيز دولت تيموشنكو دولت اكثريت مردم نيست. راي گيري روز سه شنبه براي انتخاب نخست وزير در پارلمان جديد اوكراين نشان داد كه دو حزب هوادار تيموشنكو و يوشچنكو كه حدود 45 درصد آراء را در اختيار دارند از شراكت 3 حزب ديگر براي تشكيل يك ائتلاف پايدار ناتوان بوده اند. از طرف ديگر حزب مناطق اوكراين به رهبري " ويكتور يانكويچ " نخست وزير سابق با 35 درصد كه آن را در رتبه اول قرار مي دهد به همراه حزب كمونيست با 6 درصد و بلوك ليتوين با 4 درصد در كنار هم فراكسيون قدرتمند و هم وزن اپوزيسيون را تشكيل داده اند. اين در حالي است كه حزب سوسياليست كه در دولت قبلي ضلع سوم ائتلاف حاكم به رهبري يانكويچ بوده است اين بار با كسب 9/2 آراء با بدشانسي كامل نتوانست از مرز 3 درصدي براي كسب حدنصاب ورودي بگذرد و پشت درهاي پارلمان جا ماند. ولي اين حزب همچنان يكي از احزاب قدرتمند در بدنه اجتماعي اوكراين تلقي مي شود و در آينده با تشديد بحران سياسي كه اجتناب ناپذير تلقي مي شود نقش تاثيرگذار خود را در جامعه دوگانه اوكراين خواهد گذاشت. اينكه تركيب دولت تيموشنكو تنها ريشه در غرب جغرافيائي و سياسي اين كشور دارد و شرق اوكراين خود را از ساختار سياسي و تصميم گيري محروم مي بيند خود دليل ديگري بر عدم ثبات در دولت جديد خواهد بود. از سوي ديگر چنانچه تحولات يك سال اخير در حوزه شرق اروپا و سياست هاي تازه روسيه در خصوص حوزه نفوذ خود را دنبال كنيم، مي توان در انتظار فشارهاي تاثيرگذار كرملين بر كابينه تيموشنكو هم بود كه قادر به دردسرآفريني هاي زيادي است. شايد وضعيت جديد اوكراين را بتوان يك پيروزي براي جناح نارنجي به حساب آورد ولي واقعيات موجود نشان مي دهد كه اين كشور دوباره وارد بحران هاي سياسي – اجتماعي همچون فوريه تا سپتامبر 2005 شده است كه اوكراين را تا مرز فروپاشي پيش برد. البته يك نكته حاشيه اي را هم نبايد از ياد برد و آن اينكه يوليا تيموشنكو به عنوان يك پوپوليست غربگرا ميل عجيبي براي تنش آفريني با همسايه شرقي خود و همچنين اثبات نقش درجه اول خود در بافت سياسي حاكم را دارد كه از يك طرف خرس قطبي تازه بيدار شده اين روزهاي ژئوپلتيك جهاني را خشمگين مي كند و از طرف ديگر رئيس جمهور را به عنوان متحد خويش سخت آزار خواهد داد. به هر حال به نظر مي رسد كه اوكراين روزهاي سخت و يخي را در پيش رو خواهد داشت و انتخاب نخست وزير در پارلمان، تازه اول چالش و تقابل هاي سياسي – اجتماعي در اين كشور است. 28/9/86 گرفته از آفتاب یزد |
|
فرهنگ توسعه - 1386 - لطفا مقالهها، نظرها و پیشنهادهای خود را به آدرس info@farhangetowsee.com بفرستید |
