شماره 194- بروزرسانی سه شنبه 10/2/1387                             بازگشت به صفحه اصلی

اول ماه مه روز جهانی کارگر
سپيده باز دميد ، اول ماه مه است

خسرو صادقی بروجنی

قرن نوزده آغازي براي حركت‌هاي كارگري بود . در دهه 1880 اعتصاب‌هاي فراواني در كشورهاي صنعتي از قبيل فرانسه،آمريكا، بلژيك، انگلستان و حتي روسيه صورت گرفت. يكي از مهم‌ترين خواسته‌هاي كارگران كاهش ساعات كار به 8 ساعت در روز بود. در پي اين تلاش‌ها در برخي كشورها مانند دانمارك، اتريش و آلمان بعضي قوانين نسبتا پيش‌رفته در آن زمان تصويب شد. اما در آمريكا علي‌رغم تلاش‌هاي سازمان‌هاي كارگري و محدود شدن ساعت كار به 8 ساعت در بعضي از ايالات به صورت رسمي، كارفرمايان عملا به ميزان همان ساعات قبلي از كارگران كار مي‌خواستند. در پي اين محروميت، فدراسيون سنديكاهاي صنعتي و تجاري در طي كنگره 1884، انجام حركتي عمومي به منظور دستيابي به 8 ساعت كار روزانه را تصويب كرد و بعدا، «کنگره‌ی بین‌الملل سوسیالیست‌ها» در روز اول ماه مه 1890 مصادف با 11/2/1269 شمسی طی قطعنامه‌ی مصوبه‌ی کنگره، روز اول ماه مه هر سال را روز جهانی کارگر و روز سان نیروهای کارگری اعلام نمود.
آن‌چه در اين حركت اهميت داشت تحرك سازمان يافته جنبش ياد شده بود كه واكنشي نسبت به فشارهاي مختلف روزمره كارفرمايان تلقي مي‌شد براي اين حركت حدود 18 ماه انديشه و تدارك شده بود. تقريبا تمام تشكل‌هاي كارگري ، اعم از سازمان‌هاي كارگري ، شواليه‌هاي كار ، سازمان‌هاي سوسياليستي و حتي آنارشيست‌ها اين پيشنهاد را پذيرفتند، به طور علني به كارفرمايان اعلام شد كه اعتصاب آن روز براي تقليل ساعات كار روزانه است و كارفرمايان تا روز موعد (يعني روز اول ماه مه 1886) فرصت كافي براي تقليل ساعات كار در روز را داشتند اما كارفرمايان به طور كلي از مذاكره با سنديكا‌ها خودداري كردند .
سرانجام در روز اول ماه مه 1886 در سرتاسر ايالت متحده آمريكا 5000 اعتصاب با شركت 350 هزار كارگر شروع شد. در روز اول ماه مه پليس در ميلواكي به سوي اعتصاب كنندگان اّتش گشود و 9 نفر از كارگران را به قتل رساند. در روز سوم ماه مه در شيكاگو پليس خصوصي با تيراندازي به طرف اعتصاب كنندگان 6 نفر ديگر را به قتل رسانيد. در تظاهرات آرام فرداي اّن روز زماني كه در پايان تظاهرات پليس به تظاهركنندگان يورش برد بمبي منفجر شد و بر اثر آن 8 پليس كشته شدند. اين برخورد مستمسكي براي سركوب حركت عداالت‌خواهانه كارگران شد و در سرتاسر آمريكا دولت فعالان كارگري را دستگير كرد. كارفرمايان نيز با اخراج جمعي كارگران واستخدام كارگران جديد به دليل بي‌كاري شديد، ضربه ديگري به كارگران وارد كردند.
دولت واقعه انفجار بمب را يك توطئه دانست و شب بعد از واقعه 18 نفر را دستگير كرد و طي دادگاهي بدون آن‌كه جرم آنان اثبات شود، همه به اعدام محكوم شدند.
با اعتراض ديگر سازمان‌هاي كارگري به اين حكم در پايان، حكم اعدام سه نفر آنان لغو و چهار نفر ديگر در 11سپتامبر 1887 در زندان شيكاگو اعدام شدند. يك نفر نيز خود كشي كرد. شش سال بعد با تعويض فرماندار و بررسي اسناد و مدارك به دستور فرماندار جديد، بي پايه بودن احكام صادر شد و سه نفر باقي مانده از زندان خلاصي يافتند. به اين ترتيب جريان حقيقي اين محاكمه فرمايشي روشن شد و قضات و شاهدان دروغين آن نيز رسوا شدند...
در سال 1888 ((فدراسيون آمريكايي كار)) كه جايگزين ((فدراسيون سنديكاهاي صنعتي و تجاري)) شده بود پيشنهاد كرد كه با برپايي اعتصاب در هر سال از سوي يكي از فدراسيون‌ها، مبارزه براي دستيابي به 8 ساعت كار پيگيري شود و براي اول ماه مه 1890 براي نخستين بار قرار شد كه فدراسيون درودگران اعتصاب كنند و از آن پس روز اول ماه مه به عنوان جشن جهاني كار براي تمامي كارگران ماندگار شد. اول ماه مه مطالبه هشت ساعت كار روزانه را مطرح كرد، اماپس از آن كه اين هدف تحقق يافت، اول ماه مه به دست فراموشي سپرده نشد.
مادامي كه مبارزه كارگران بر ضد سرمايه داري ادامه دارد، مادامي كه همه مطالبات كارگران بر آورده نشده است و زحمت كشان جهان از يوغ بردگي رها نشده‌اند، اول ماه مه نمايش سالانه‌اي از اين خواست و مطالبات خواهد بود و هنگامي كه روزهاي بهتري فرا رسد و آن هنگام كه طبقه كارگر در سرتاسر جهان از قيد ستم و خودكامگي رها و سرنوشت خود را به دست گيرد آن وقت نيز بشريت اول ماه مه را به ياد و خاطره و احترام به مبارزات سخت و فرساينده و بسياري دردها و رنج‌هاي زحمت‌كشان جشن خواهد گرفت.

از: آرشیو شماره 55 فرهنگ توسعه

فرهنگ توسعه - 1387 - لطفا مقاله‌ها، نظرها و پیشنهادهای خود را به آدرس info@farhangetowsee.com بفرستید