جنگ های عصر جدید و تناقضات نظام سرمایه داری

سیدمحمد صدرالغروی*

sadrolgharavi@yahoo.com

جنگ هایی که به دست قدرت هایی نظیر ایالات متحده برپا می شوند، ریشه در تناقضات نظام سرمایه داری دارند. تناقضاتی که از هیچ طریق دیگری رفع نمی شوند، مگر از طریق برپایی جنگ. ماهیت این گونه جنگ ها و اهدافی که دنبال می کنند بر خلاف شعارهایی که مبلغان آن سر می دهند، به منظور پاسداری از دموکراسی و آزادی و یا هرگونه هدف ارزشمند دیگری تدارک دیده نمی شود، بلکه تنها به منظور افزایش دامنه ی منافع بنگاه های تجاری که سیاست خارجی دولت های امپریالیستی را رقم می زنند، دامن زده می شود.

علت بروز جنگ های عصر جدید، وجود تضاد منافع میان سرمایه داران در چگونگی تقسیم بازارهای جهانی، کنترل منابع مواد خام، زمینه های سرمایه گذاری و مناطق نفوذشان است. تضاد موجود در میان کشورهای سرمایه داری باعث می شود که آن ها همواره یا در وضعیت جنگ و یا در حال صلحی همراه با مسلح ساختن خود به سر برند و در حال تدارک برای جنگ باشند.

حکومت امریکا یک حکومت سرمایه داری است. تفاوتش با سایر حکومت های سرمایه داری فقط در قدرتمند تر بودن آن است. این حکومت نماینده ی منافع اقتصادی طبقه ی سرمایه داران این کشور است، نه آن گونه که ادعا می کند مدافع منافع همه ی مردم. طبقه ی سرمایه داران، یک تمامیت یک پارچه و همگون نیست. انواع گرایش ها در میان آنان موجود است و منافع مختلفی را دنبال می کنند که خود را در وجود دو حزب سرمایه داری و مبارزات حاد در میانشان منعکس می کند.

هیچ یک از گروه های حاکم بر ایالات متحده و یا هر قدرت امپریالیستی دیگر، آرزومند بروز جنگ نیستند. اگر می توانستند از بروز جنگ پرهیز کنند، این کار را می کردند. اما اگر از بروز جنگ جلوگیری می کردند، دیگر نمی توانستند نظام سرمایه داری را در کشور خود سرپا نگه دارند. آنان به نام برپایی دموکراسی، مردم را غرقه در خون می کنند تا سرمایه دارانی که بزرگ ترین دشمن دموکراسی در کشور خود هستند، سود بیشتری ببرند.

حکومت ایالات متحده، به منظور پیشبرد استراتژی ثروتمندان حاکم بر این کشور در جنگ و اشغال عراق شرکت کرد و این استراتژی چیزی نیست مگر تثبیت سلطه ی سرمایه داری امریکا بر سر تا سر جهان. انگیزه ی دولت امریکا در دخالت نظامی اش در عراق چیزی جز پیشبرد اهداف امپریالیستی اش نبوده است.

تا زمانی که نظام سرمایه داری پا برجاست و آن چه که به طور اتوماتیک از عملکرد سرمایه داری و امپریالیسم منتج می شود باقی است، وقوع جنگ غیر قابل اجتناب است. ممکن است بتوان بروز جنگ را برای مدتی به تعویق انداخت، اما در نهایت ممانعت از بروز جنگ تا زمانی که این نظام و تضاد منافع پا برجاست، غیر ممکن است.

*کارشناس علوم سیاسی